Na rynku pojawiły się bloczki komórkowe, prefabrykowane domy gotowe, a technologia drewniana znacznie poszła do przodu. Również tradycyjna cegła ewaluowała, by sprostać konkurencji.

Nowoczesne materiały ścienne muszą być tanie i spełniać coraz wyższe wymagania techniczne. Dodatkową zaletą jest łatwość budowy, estetyka wykońzcenia oraz aspekty związane z ochroną środowiska. Inwestorzy są coraz lepiej wyedukowani i zwracają uwagę na energooszczędny charakter ich domów.

Najważniejsze cechy ścian zewnętrznych

• Izolacyjność cieplna

Izolacyjność cieplną charakteryzuje współczynnik przenikania ciepła U. Dzięki niemu możemy określić straty cieplne dla danej przegrody. Współczynnik U wyraża się w W/(mkw.K). Dla budownictwa jednorodzinnego wartość współczynnika U wynosi 0,3 W/(mkw.K). Biorąc pod uwagę przewidywania dotyczące zmian sytuacji w bliskiej przyszłości pożądana jest już jednak obecnie konstrukcja ścian o współczynniku U na poziomie niższym niż 0,30, a więc 0,25-0,20 W/(mkw.K) lub nawet poniżej tej wartości.

• Izolacyjność akustyczna

Parametr opisujący izolacyjność akustyczną materiałów ściennych to ważony wskaźnik izolacyjności akustycznej właściej: Rw.

Najostrzejsze wymagania dotyczą ścian międzymieszkaniowych oraz oddzielających mieszkania od korytarzy i klatek schodowych w budownictwie wielorodzinnym. Dopuszczalną wartością wskaźnika oceny przybliżonej izolacyjności akustycznej właściwej jest 50 dB.

• Akumulacyjność cieplna

Im większa akumulacyjność tym dłużej dom się nagrzewa, ale również wolniej traci ciepło po wyłączeniu ogrzewania, a latem zapewnia miłe uczucie chłodu.

• Paroprzepuszczalność

Paroprzepuszczalność to wyrażona w gramach ilość pary wodnej, którą materiał przepuszcza na powierzchnię 1 mkw. w czasie 24 godzin w określonych warunkach. Parametrem opisującym to zjawisko jest współczynnik oporu dyfuzyjnego SD [m]. Oznacza on grubość równoważną dyfuzyjnie grubości warstwy powietrza.

O tym, jak wiele jest jeszcze do zrobienia, przekonują badania projektów architektoniczno-budowlanych w zakresie ochrony cieplnej budynków, przeprowadzone przez zespół naukowców z Politechniki Białostockiej. Przeglądem objęto dokumentację techniczną ponad 400 budynków wzniesionych w latach 1996-2000. Tylko ok. 30% projektów spełniało wszystkie wymagania normowe, zaś jedynie (albo aż) 49% miało odpowiednio zaprojektowane ocieplenie ścian zewnętrznych! Aż zimno robi się na myśl, że dane te dotyczą północno-wschodniego, najzimniejszego regionu Polski. Interesująca jest konkluzja badań: jedynie świadomy inwestor może wymóc na projektantach i deweloperach wykorzystanie możliwości, jakie daje współczesna technologia. Aby tak się działo, nieustannie należy promować dobre projekty budynków niskoenergetycznych wybudowanych w kraju.

Właściwie przygotowany projekt izolacji termicznej ścian istniejącego budynku powinien zawierać:
-dane identyfikacyjne obiektu (adres, właściciel lub zarządca, przeznaczenie );
-charakterystykę techniczną obiektu (wysokość, liczba kondygnacji, rodzaj ścian zewnętrznych i ich dotychczasowa izolacja z uwzględnieniem piwnic, attyk, balkonów, logii);
_szczegółowy opis i ocenę istniejącego stanu technicznego zewnętrznej warstwy ścian (nierówności, uszkodzenia, stan wieszaków w przypadku ścian trójwarstwowych, stan spoin itp.);
-sposób kotwienia warstwy fakturowej do warstwy nośnej;
-wybór materiału do izolacji termicznej z uwzględnieniem wymagań ppoż.;
-klasyfikację pożarową przy zaprojektowanej grubości izolacji termicznej;
-wybór systemu izolacji termicznej z powołaniem się na aprobatę techniczną (nie należy projektować tzw. składanek różnych systemów i różnych aprobat);
-opis techniczny wybranego systemu ociepleniowego apecyfikujący materiał do izolacji termicznej, zaprawy klejowe, lączniki mechaniczne, siatki zbrojące, masy tynkarskie, farby;
-sposób przygotowania powierzchni ściany do zainstalowania izolacji termicznej;
-sposób przymocowania izolacji do powierzchni ściany (zaprawa klejowa, typ, liczba i rozmieszczenie łączników mechanicznych – jeśli są stosowane -z odwołaniem do obliczeń statycznych);
-sposób wykonania warstwy zbrojonej z uwzględnieniem miejsc wymagających wzmocnienia;
-sposób wykończenia powierzchni elewacyjnej (rodzaj wyprawy tynkarskiej, sposób jej nałożenia, kolorystyka);
-opis i rysunki obrazujące sposób ocieplenia miejsc szczególnych (ościeża okienne i drzwiowe, ściany piwnic, attyki, balkony, loggie, szczeliny dylatacyjne);
-opis wpływu zastosowanego systemu ociepleniowego na izolacyjność akustyczną ściany;
-przewidywany współczynnik Uk (uwzględniający mostki termiczne);

W przypadku planowanego kredytowania inwestycji ze środków Funduszu Termomodernizacji projekt musi uwzględniać wyniki audytu energetycznego.

Od sprzedawcy natomiast – oprócz adresu producenta inspektorzy
będą mogli domagać się wydania schematów konstrukcyjnych oraz instrukcji
stosowania wyrobu. Inspektorzy w protokołach będą mogli wyznaczać konkretną
datę usunięcia nieprawidłowości. Autorzy ustawy mają nadzieję, że
wyeliminowanie z rynku nieuczciwej konkurencji przyczyni się do rozwoju firm
budowlanych. Jednak projekt ustawy bardzo krytycznie oceniają przedstawiciele
firm.

Zakup kontrolowany

Zakup kontrolowany to nowe uprawnienie inspektorów, które
Ministerstwo Infrastruktury zdecydowało się wprowadzić do projektu. Polegać ono
będzie na możliwości nabycia określonej partii towaru budowlanego w celu
zbadania próbek. Czynności te dokonywane mają być bez wiedzy i zgody
kontrolowanego przez inspektorów incognito. W przypadku gdy zakupiony wyrób
spełnia wymagania określone ustawą – zostanie zwrócony właścicielowi. W takiej
sytuacji sprzedawca ma obowiązek zwrotu należności poniesionej w czasie
transakcji.

Nad skuteczniejszą ochroną konsumentów przed wyrobami
niebezpiecznymi lub wyrobami o gorszych właściwościach, czuwać będzie blisko
200 funkcjonariuszy.

WOJEWÓDZKI INSPEKTOR NADZORU BUDOWLANEGO

Właściwość funkcjonalna wynikająca z Prawa budowlanego
wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego ukształtowana została analogicznie
do kompetencji wojewody. WINB jest więc organem:

Ponadto, zgodnie z treścią ustawy o wyrobach budowlanych, wojewódzki inspektor
nadzoru budowlanego jest:

Zgodnie z ustawą o wyrobach budowlanych do obowiązków WINB należy:

• prowadzenie kontroli planowych i doraźnych,

• prowadzenie postępowań administracyjnych w I instancji (w
  sprawach dot. wyrobów budowlanych),

• udział w kontrolach prowadzonych przez GINB – na jego
  wezwanie,

• zlecanie badań pobranych w toku kontroli próbek wyrobów
  budowlanych,

• bezzwłoczne przekazywanie do GINB postanowień i decyzji,

• wydawanie dla organów celnych opinii o wyrobach budowlanych,

• współpraca z GINB w zakresie sporządzania rocznego planu
  kontroli, a także przesyłania do GINB sprawozdań z wykonania planu.

Uprawnienia

Realizując swoje obowiązki wynikające z Prawa budowlanego
WINB ma prawo:

• wstępu:

- do obiektu budowlanego,

- na teren: budowy, zakładu pracy.

- związanych z prowadzeniem robót, przekazywaniem obiektu
budowlanego do użytkowania, utrzymaniem i użytkowaniem obiektu budowlanego,

- świadczących o dopuszczeniu wyrobu budowlanego do obrotu
albo jednostkowego zastosowania w obiekcie budowlanym,

Na podstawie przepisów ustawy o wyrobach budowlanych WINB ma prawo:

Za producenta uznaje się każdą osobę fizyczną lub prawną
albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która
projektuje i wytwarza wyrób, albo dla której ten wyrób zaprojektowano lub
wytworzono, w celu wprowadzenia go do obrotu lub oddania do użytku pod własną
nazwą lub znakiem.

Dotyczy to również składania, pakowania, przetwarzania lub umieszczania
etykiety na gotowych produktach w celu ich umieszczenia na rynku pod własnym
imieniem/nazwą.

Producent przyjmuje na siebie pełną i ostateczną
odpowiedzialność za swój wyrób. W przypadku zatrudnienia podwykonawców, musi on
zachować kontrolę nad procesem produkcyjnym, ponieważ odpowiada za zgodność
produktu z zasadniczymi lub innymi wymaganiami. Zlecenie części lub całości
prac nie zwalnia producenta od odpowiedzialności za wyrób.

W fazie projektowania i produkcji producent jest
odpowiedzialny między innymi za:

• umieszczenie na towarze oznakowania CE,

• sporządzenie deklaracji zgodności.

Wszystkie wyroby objęte przepisami przenoszącymi do
polskiego prawa dyrektywy nowego podejścia przed ich wprowadzeniem do obrotu są
poddawane ocenie zgodności z zasadniczymi lub innymi wymaganiami. Są one
ustalane w celu przeciwdziałania zagrożeniom, jakie produkt może powodować z
uwagi na swoje właściwości fizyczne i chemiczne (odporność mechaniczna lub
fizyczna, palność, właściwości chemiczne lub elektryczne, radioaktywność itp.).
Niektóre wymagania dotyczą też materiałów, z jakich wyrób powinien być
wykonany, sposobu jego konstruowania i procesu produkcji.

Procedura oceny zgodności z zasadniczymi lub innymi
wymaganiami różni się w zależności od wyrobu. Dla wielu produktów jest bardzo
prosta, ale urządzenia o skomplikowanej konstrukcji, których użytkowanie może
się wiązać z większym zagrożeniem dla życia lub zdrowia konsumentów, przechodzą
bardziej złożoną procedurę oceny zgodności.

Jednym z podstawowych obowiązków producenta jest
sporządzenie dokumentacji technicznej wyrobu. Powinna ona zawierać informacje o
projekcie, sposobie wytwarzania i działaniu. Dokumentacja taka z reguły musi
być przechowywana przez co najmniej dziesięć lat od wyprodukowania ostatniego
egzemplarza (dla niektórych kategorii wyrobów – na przykład lodówek i
zamrażarek – ustalono krótszy termin).

Do obowiązków producenta należy również sporządzenie deklaracji zgodności
(wyjątkiem są zabawki, dla których jest ona fakultatywna), w której na własną
odpowiedzialność deklaruje on, że jego wyrób jest zgodny z zasadniczymi lub
innymi wymaganiami. Przepisy wprowadzające do prawa polskiego poszczególne
dyrektywy określają informacje, jakie powinna zawierać deklaracja zgodności.
Deklarację należy udostępnić organom nadzoru rynku na ich żądanie, ponadto
niektóre dyrektywy wymagają dołączenia jej do wyrobu.

Pozytywny wynik oceny zgodności z zasadniczymi lub innymi
wymaganiami uprawnia producenta do umieszczenia na wyrobie symbolu CE.

Na podst. www.uokik.gov.pl

Oznakowanie CE i jego znaczenie

Znak CE stanowi deklarację producenta, że wyrób wprowadzany
do obrotu spełnia zasadnicze wymagania określone najczęściej w rozporządzeniach
wydawanych na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny
zgodności (Dz. U. z 2004 r. Nr 204 poz. 2087 oraz z 2005 r. Nr 64, poz. 565) –
wprowadzających do polskiego prawa tzw. dyrektywy nowego podejścia. Dotyczą one
ponad dwudziestu grup produktów – między innymi urządzeń elektrycznych (w tym
sprzętu elektronicznego i AGD), zabawek, środków ochrony indywidualnej,
materiałów budowlanych, maszyn i wind. Tylko te wyroby, dla których istnieją
zasadnicze wymagania określone w przepisach, powinny mieć znak CE.

Warto podkreślić, że znak CE nie jest handlowym świadectwem
jakości, ani nie potwierdza pochodzenia towaru z Unii Europejskiej. Nie jest on
również certyfikatem bezpieczeństwa, ponieważ jego znaczenie jest szersze –
oznacza zgodność z zasadniczymi wymaganiami, które dotyczą również na przykład
emisji zakłóceń elektromagnetycznych, hałasu albo zużycia energii. W ten sposób
konsument, kupując w dowolnym państwie Unii Europejskiej wyrób oznakowany CE,
zyskuje pewność, że może go bezpiecznie i bezproblemowo używać w swoim kraju.

Nietypowe elementy

Nie zawsze jednak znaki CE bądź B muszą się pojawić na
wyrobie. Zdarza się, że podczas remontu czy budowy potrzebne są nietypowe
elementy. Europejskie przepisy, a w ślad za nimi polska ustawa o wyrobach
budowlanych dopuszczają stosowanie wyrobów wykonanych według indywidualnej
dokumentacji. Producent musi wówczas wydać oświadczenie, że zapewnia ich
zgodność z tą dokumentacją oraz innymi przepisami, ale ich nie znakuje. Takie
rozwiązania stosuje się np. przy rekonstrukcji czy remontach obiektów
zabytkowych albo wprowadzając nowatorskie wyroby przy stawianiu konkretnych
obiektów.

Kłopoty z klasyfikacją

Dodatkowym utrudnieniem dla słabo znającego się na
budownictwie inwestora jest to, że niektóre stosowane w budownictwie wyroby
(wiele z nich służy np. do wykańczania wnętrz) nie są traktowane jako budowlane
i w ogóle nie muszą być znakowane. Żeby sprawdzić, czy wyrób musi być
oznakowany, można się posłużyć obwieszczeniem ministra infrastruktury z 5
listopada 2004 r. podającym wykaz jednostek organizacyjnych państw
członkowskich Unii Europejskiej upoważnionych do wydawania europejskich aprobat
technicznych oraz wykaz wytycznych do europejskich aprobat technicznych (MP z
2004 r. nr 48, poz. 829).

O tym, jak kłopotliwe jest stosowanie przepisów dotyczących
znakowania wyrobów budowlanych, świadczy choćby wynik ubiegłorocznej kontroli
wyrobów budowlanych – prawie co trzeci skontrolowany był nieprawidłowo
oznakowany. W 2007 r. nieprawidłowości stwierdzono w oznakowaniu 1399 wyrobów
budowlanych na 4446 kontrolowanych w tym zakresie – mówi Ilona Szymańska,
rzeczni prasowy GUNB. – Dotyczyły one przede wszystkim braku wymaganego
oznakowania (501 przypadków), nielegalnego bądź niewłaściwego oznakowania
wyrobu, a także braku bądź niewłaściwej obowiązkowej informacji dołączonej do
wyrobu.

Nie wolno wprowadzać w błąd

Wielu firmom zależy na tym, żeby sprzedawane przez nie
produkty sprawiały jak najlepsze wrażenie i znalazły klientów. Nie mogą jednak
podawać nieprawdziwych informacji.

W ubiegłym roku jedna z poznańskich firm zajmująca się
zarówno produkcją, jak i importem wskazała na metce nieprawdziwego producenta
wyrobu. Napisała, że sama jest producentem urządzeń sanitarnych (konkretnie
chodziło o baterie i syfony używane w domowej instalacji wodociągowej i
kanalizacyjnej). Podała ponadto, że wyroby powstały zakładzie w woj. pomorskim
należącym do innego przedsiębiorcy. Jednak Urząd Ochrony Konkurencji i
Konsumentów uzyskał z Urzędu Celnego w Poznaniu materiały z których wynikało,
że baterie i syfony pochodzą z importu, konkretnie zostały zrobione w Chinach.

Po przeprowadzonym postępowaniu prezes Urzędu Ochrony
Konkurencji i Konsumentów uznał (decyzją nr RPZ 20/2008 z sierpnia 2008 r.), że
firma naruszyła przepisy ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom
rynkowym i wprowadziła klientów w błąd. W tym wypadku chodziło o rozpowszechnianie
nieprawdziwych informacji dotyczące konkretnie cech produktu, w szczególności
jego pochodzenia geograficznego lub handlowego. Firma ma zapłacić karę w
wysokości 2 tys. zł.

Na podst. www.uokik.gov.pl

• wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego;

• Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.

• kontrola wprowadzonych do obrotu wyrobów budowlanych,

• prowadzenie postępowań administracyjnych w tym zakresie oraz

• wykonywanie zadań, o których mowa w art. 39 ust. 3 pkt 1-4
  ustawy o systemie oceny zgodności – w odniesieniu do wyrobów budowlanych
  oznakowanych CE – dotyczących współpracy z organem monitorującym system
  kontroli wyrobów wprowadzonych do obrotu (Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i
  Konsumentów).

ZADANIA NADZORU BUDOWLANEGO

Do obowiązków wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego (art.13
ust.1-4 o wyrobach budowlanych), należy:

• prowadzenie kontroli planowych i doraźnych;

• prowadzenie postępowań administracyjnych w I instancji;

• zlecanie badań pobranych w toku kontroli próbek wyrobów
  budowlanych;

• wydawanie dla organów celnych opinii o wyrobach budowlanych;

• prowadzenie Krajowego Wykazu Zakwestionowanych Wyrobów Budowlanych;

• zatwierdzanie wojewódzkich rocznych planów kontroli;

• współpraca z Prezesem UOKiK.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (art.14 ust.2 o wyrobach budowlanych),
może:

• sporządzać roczne plany kontroli;

• prowadzić kontrole planowe i doraźne;

• zlecać badania pobranych, w toku kontroli, próbek wyrobów
  budowlanych.

• udziału w prowadzonej kontroli planowej i doraźnej;

• przeprowadzenia doraźnej kontroli w określonym zakresie;

• wprowadzenia do wojewódzkiego rocznego planu kontroli
  określonych zadań.

Na podst. mat. www.gunb.gov.pl

• Dobry produkt – Ocena jakości pokrycia dachowego to w pierwszym rzędzie porównianie cech i właściwości z wymaganiami Polskich Norm – w PN B 12070 dla dachówek cementowych podane są sposoby i wymagania dla nasiąkliwości, siły łamiącej oraz powierzchni zewnętrznej i barwy. Udokumentowaniem spełnienia tych wymagań może być Deklaracja Zgodności wydawana przez producenta na jego odpowiedzialność lub też Certyfikat zgodności z PN, wydawany przez akredytowane laboratoria badawcze po wykonaniu serii badań. Dbałość o trwałość – jakość produktów wyraża się także w stosowanej technologii produkcji, przygotowaniu surowców i kontroli procesu wytwarzania.
• Gwarancja – Efektem  tych działań jest pisemna 30-letnia gwarancja (np. dachówki BRAAS), obejmująca również mrozoodporność. Istotą tego dokumentu jest zapewnienie zgodności cech produktów z wymaganiami polskich norm oraz stawiającymi wyższe wymagania norm europejskich. Warunki gwarancji nie stawiają żadnych ograniczeń związanych ze sposobem obróbki, składowania materiałów, czy stosowanych urządzeń wpływających na trwałość dachówek. Interes klienta jest w tym przypadku chroniony dużo lepiej, gdyż w sytuacji złej jakości materiału producent zobowiązuje sie do bezpłatnej wymiany pokrycia łącznie z kosztami położenia dachu. W innych przypadkach, kiedy klient zawierzył jakości, np. blach dachówkopodobnych, musi w takiej sytuacji ponieść koszt demontażu starego, uszkodzonego pokrycia, dopłacić różnicę ceny, aby zakupić nowe materiały oraz ponieść koszty ponownego ułożenia dachu. W efekcie inwestor musi ponieść ok 70% kosztów wymiany pokrycia dachu. Dlatego tak istotne jest zapewnienie o bezpłatnej wymianie dachówek nie spełniających wymagań, zapisane w dokumencie gwarancyjnym.
• Precyzyjna oferta cenowa – Ze względu na złożoność form i kształtów dachów nie można określić jednoznacznych cen metra kwadratowego dachu. Można natomiast porównać cenę konkretnego dachu wyliczoną na podstawie projektu. Rzetelnie wykonane zestawienie wszystkich elementów potrzebnych na dany dach, daje nam konkretną kwotę kosztów materiałów. Dlatego odpowiedni producenci, tak jak BAAS Polska, prowadzą sprzedaż poprzez sieć specjalistycznych firm handlowych, które bezpłatnie wykonują zestawienia elementów wg projektu oraz oferty cenowe na materiały. Dodatkowo ze względu na możliwość zastosowania kilku różnych rozwiązań czy też wersji wykonania dachu konsultują z inwestorem jego potrzeby i oczekiwania jeżeli dane zawarte w projekcie nie są wystarczające.
• Doradztwo techniczne – Aby można było oczekiwać od handlowców, architektów i projektantów fachowości w stosowaniu materiałów dekarskich, trzeba stworzyć możliwości przekazania im  rzetelnej wiedzy o swoich produktach i zasadach ich stosowania.  Wiodący producenci organizują więc szkolenia i seminaria dla architektów i projektantów, dekarzy, służb nadzoru budowlanego oraz handlowego. Szkolenia takie organizowane w całej Polsce są bezpłatne dla uczestników, którzy mają okazję poszerzenia swojej wiedzy dotyczącej dachu. Istotne znaczenie ma tutaj współpraca z wyższymi uczelniami technicznymi, gdzie wiedzę zdobywają studenci oraz uzupełniają pracownicy naukowo-dydaktyczni oraz szkołami średnimi o profilu budowlanym. Współpracę taką nawiązała m.in. firma BRAAS. Jest to istotna informacja dla inwestora, gdyż od poziomu fachowej wiedzy tych grup zawodowych zależy właściwe opracowanie projektu oraz kompetentny nadzór nad wykonaniem prac dekarskich.
• Kompletowanie dostawy – Aby cały gotowy dach mógł cieszyć oko inwestora wszystkie elementy muszą trafić w odpowiedniej ilości i czasie na budowę. Wielu inwestorów nie może poświęcić dużo czasu na kompletowanie i zwożenie potrzebnych elementów. W tej sytuacji wspomagają ich odpowiednio przygotowane firmy handlowe wraz z producentem, zapewniając dostawę wszystkich materiałów. Np. firma BRAAS oferuje specjalistyczny transport samowyładowczy przywożący komplet materiałów zgodnie z zestawieniem sporządzonym na podstawie projektu. Wtedy możemy mieć pewność, że towar nie ulegnie zniszczeniu w trakcie transportu przez nieobeznanego ze specyfiką wyrobów przewoźnika oraz że wszystkie zamówione elementy znajdą się w tym samym czasie na budowie, co wpłynie na terminowość wykonania prac dekarskich.

Podsumowując tę drogę przez etapy od wyboru pokrycia do jego dostarczenia na budowę, można stwierdzić, że ważne są wszystkie wyżej wymienione elementy.

Nie tylko sam produkt, ale pomoc ze strony wszystkich współpracujących stron zapewnia zadowolenie z właściwego wyboru.

Na podst. materiałów BRAAS Polska.

Zagrożenie zdrowia występuje wtedy, gdy azbest pojawia się w formie włókien wystarczająco drobnych, by zostały wchłonięte przez płuca, czyli w formie tzw. włókien respirabilnych. Są to włókna dłuższe niż 5 mikrometrów o średnicy mniejszej niż 3 mikrometry, a stosunek długości włókna do jego grubości nie jest mniejszy niż 3:1. Dopóki włókna nie są uwalniane do powietrza i nie występuje ich wdychanie, wyroby z udziałem azbestu nie stanowią zagrożenia dla zdrowia.

CHOROBY UKŁADU ODDECHOWEGO

Pylica azbestowa (AZBESTOZA)

Włókna azbestowe, wchłonięte do oskrzeli, które nie mogą być
wydalone z dróg oddechowych, osiadają na najczęściej w pęcherzykach płucnych. Obecność obcych ciałek uaktywnia produkcję makrofagów próbujących
“ogarnąć” i “strawić” cząsteczki. Niestety, włókienka
azbestowe, mimo swoich mikroskopijnych rozmiarów zachowują fantastyczną wręcz
odporność na działanie enzymów i wszelkich związków chemicznych wytwarzanych
przez nasz organizm. “Nieskonsumowane”, otoczone zabliźnioną warstwą
martwych komórek lub “zamknięte” w makrofagach (tworząc tzw. pałeczki
maczugowate) w dużych ilościach w alveoli, mają one bezpośredni wpływ na właściwości
dyfuzyjne membrany i grubość membrany, a co za tym idzie zdolność pęcherzyków
do wymiany gazów. Zgrubiała, o ciemnoczerwonym kolorze błona alveoli naciska na
kapilarne naczyńka krwionośne i tętnicę płuca, tym samym ograniczając przestrzeń
przepływu krwi, zmuszając serce do zwiększonej pracy.

Azbestoza jest poważną, nieodwracalną i, niestety,
nieuleczalną chorobą. Okres inkubacyjny przekracza dziesięć lat, a symptomy
choroby mogą wystąpić dopiero po dwudziestu latach. Pylica azbestowa może się
ujawnić w sposób łagodny, charakteryzujący się płytkim oddechem przy dużym wysiłku.
Oznaką postępu choroby jest krótki, “płytki” oddech pojawiający się
coraz częściej nawet przy małym wysiłku. W przypadku azbestozy okres od
zaistnienia choroby do śmierci jest uzależniony od ilości wchłoniętego azbestu
i okresu czasu narażenia na azbest. Małe ilości azbestu wchłaniane w długim
okresie, podobnie jak duże dawki pyłu azbestowego nawet w relatywnie krótkim okresie
mogą wywołać nieodwracalne zmiany w płucach. Można przypuszczać, że przy
odpowiedniej profilaktyce, ograniczeniu z ewentualnym wycofaniem z produkcji i
użycia materiałów zawierających azbest, pylica azbestowa, jako choroba zostanie
wyeliminowana w ciągu następnych dwudziestu do czterdziestu lat. Azbestoza
jest uznana za chorobę zawodową.

Mezatelioma opłucnej żebrowej i otrzewnej

Rak opłucnej i rak otrzewnej są nowotworami, o których współczesna
medycyna wie, że są one wywołane tylko przez azbest. Mezotelioma jest zawsze złośliwą
formą nowotworów i zawsze śmiertelną. Okres inkubacji mezoteliomy może trwać 20
do 40-tu lat, ale znane są przypadki zachorowania już po 14-tu latach od
pierwszego kontaktu z azbestem. W odróżnieniu od azbestozy, określenie relacji
między ilością azbestu i czasem narażenia na włókna azbestowe a pierwszymi
symptomami choroby jest obecnie niemożliwe. Jest zrozumiałe, że najwięcej
przypadków zachorowań dotyczyło pracowników azbestu, chociażby ze względu na
czas i ilość wchłoniętego azbestu. Ale przypadki zachorowań miały miejsce również wśród osób o nawet nikłym narażeniu ograniczonym do sporadycznych kontaktów z pyłem azbestowym,
na przykład w szkole, czy nawet w przedszkolu.

Pierwszymi symptomami mezoteliomy są bóle w klatce
piersiowej lub w jamie brzusznej. Od tego momentu, osobie z diagnozą raka opłucnej
lub raka otrzewnej, zostaje nie więcej niż rok życia (często jest to okres od
trzech do sześciu miesięcy).

Nie ma w Polsce dokładnych danych dotyczących liczby osób,
w przeszłości narażonych zawodowo, oraz w przeszłości i obecnie narażonych
środowiskowo. Nadal istnieje skażenie środowiska pyłem azbestu, pochodzącym z tak
zwanych „dzikich wysypisk odpadów” – szczególnie w lasach i odkrytych wyrobiskach. Nadal ma miejsce pylenie – w coraz większym stopniu –
z uszkodzonych powierzchni płyt na dachach i elewacjach budynków.

Według danych Ministerstwa Gospodarki, tylko w gminie Szczucin – szacuje się – że około 14.000 osób
powinno być objęte stałym monitorowaniem stanu zdrowia, z powodu zamieszkiwania
w obszarze wielokrotnego zwiększenia zagrożeniem azbestu. W całej Polsce są to
ilości znacznie wyższe, a co gorsza, stale zwiększające się, na skutek nie
usunięcia przyczyn zachorowalności.

Pamiętajmy, że usuwanie obecnie z
dachów i elewacji wyrobów zawierających azbest przez przypadkowe i
nieprofesjonalne firmy, zwiększa tylko zagrożenie pyłem azbestowym dla
mieszkańców kraju.

Nazwa AZBEST nie określa konkretnego minerału, lecz dotyczy ogółu minerałów krzemianowych tworzących włókna, charakteryzujące się dużą wytrzymałością na rozciąganie, elastycznością i odpornością na działanie czynników chemicznych i fizycznych.

Z uwagi na swoje niewątpliwe zalety, jak odporność na wysokie temperatury, na działanie mrozu, na działanie kwasów, elastyczność i dobre własności mechaniczne oraz małe przewodnictwo cieplne, azbest wykorzystywany był chętnie jako cenny surowiec. Szerokie jego zastosowanie w stosunkowo dużych ilościach nastąpiło w okresie ostatnich 100 lat, mimo iż azbest znany jest od kilku tysięcy lat. Stosowany był przede wszystkim (co najmniej około 85%) do produkcji wyrobów budowlanych, szczególnie płyt dachowych i elewacyjnych, a także – w mniejszych ilościach – do produkcji rur, rozmaitych kształtek do kanałów wentylacyjnych, instalacyjnych i innych.

KLASYFIKACJA WYROBÓW ZAWIERAJĄCYCH AZBEST

Wyroby zawierające azbest klasyfikowane są w dwóch klasach, przyjmujących jako kryterium zawartość azbestu, stosowane spoiwo oraz gęstość objętościową wyrobu.

Klasa I obejmuje wyroby o gęstości objętościowej mniejszej od 1000
kg/m³ definiowane jako „miękkie”, zawierające powyżej 20% (do 100%)
azbestu. Wyroby te łatwo ulegają uszkodzeniom mechanicznym, czemu towarzyszy
znaczna emisja włókien azbestu do otoczenia. Najczęściej stosowanymi w tej
klasie były wyroby tekstylne z azbestu używane przez pracowników w celach
ochronnych, koce gaśnicze, szczeliwa plecione, tektury uszczelkowe m.in. w sprzęcie
AGD, płytki podłogowe PCW oraz materiały i wykładziny cierne. Ocena wielkości
produkcji wymienionych wyrobów oraz ilości aktualnie użytkowanych jest
niemożliwa do przeprowadzenia.

Klasa II obejmuje wyroby o gęstości objętościowej powyżej 1000 kg/m³
definiowane jako „twarde”, zawierające poniżej 20% azbestu. W wyrobach tych
włókna azbestowe są mocno związane, a w przypadku mechanicznego uszkodzenia
(np. pęknięcia) ma miejsce stosunkowo niewielka emisja azbestu do otoczenia w
porównaniu z wyrobami klasy I.  Natomiast
niebezpieczeństwo dla zdrowia ludzi i środowiska stwarza mechaniczna obróbka
tych wyrobów (cięcie, wiercenie otworów) oraz rozbijanie w wyniku zrzucania z
wysokości w trakcie prac remontowych. Z zaliczanych do tej klasy wyrobów
najbardziej w Polsce rozpowszechnione są płyty azbestowo-cementowe faliste oraz
płyty azbestowo-cementowe „karo” stosowane jako pokrycia dachowe, szczególnie
na terenach wiejskich oraz płyty płaskie wykorzystywane jako elewacje w budownictwie wielokondygnacyjnym na osiedlach miejskich. W znacznie
mniejszych ilościach produkowane i stosowane były inne wyroby azbestowo-
cementowe, z  których należy wymienić
przede wszystkim rury służące do wykonywania instalacji wodociągowych i kanalizacyjnych
oraz w budownictwie jako przewody kominowe i zsypy.

Wyroby zawierające azbest według stanu na rok 2000

1. Płyty azbestowo-cementowe faliste i płaskie – 1 351 500 tys. m² – 14 866 500 ton
2. Rury azbestowo-cementowe (wszystkie rodzaje) w budownictwie ziemnym i mieszkaniowo-gospodarczym oraz inne instalacje przemysłowe – 600 000 ton

Szkodliwość azbestu

Azbest stanowi zagrożenie dla naszego zdrowia i
życia. Najgroźniejsze są drobne włókna przenikające głęboko do płuc.
Dlatego od kilku lat istnieje zakaz używania azbestu w budownictwie, a
istniejące materiały są usuwane. Jednak to może stworzyć nowe
zagrożenia zdrowotne dla pracowników zatrudnionych przy usuwaniu i
utylizacji materiałów zawierających azbest.

Zagrożenie zdrowia występuje wtedy, gdy azbest pojawia się w formie
włókien wystarczająco drobnych, by zostały wchłonięte przez płuca,
czyli w formie tzw. włókien respirabilnych. Są to włókna dłuższe niż 5
mikrometrów o średnicy mniejszej niż 3 mikrometry, a stosunek długości
włókna do jego grubości nie jest mniejszy niż 3:1. Dopóki włókna nie są
uwalniane do powietrza i nie występuje ich wdychanie, wyroby z udziałem
azbestu nie stanowią zagrożenia dla zdrowia. 

CHOROBY UKŁADU ODDECHOWEGO

 
Pylica azbestowa (AZBESTOZA)

Włókna azbestowe, wchłonięte do oskrzeli, które
nie mogą być
wydalone z dróg oddechowych, osiadają na najczęściej w pęcherzykach
płucnych. Obecność obcych ciałek uaktywnia produkcję makrofagów
próbujących
"ogarnąć" i "strawić" cząsteczki. Niestety, włókienka
azbestowe, mimo swoich mikroskopijnych rozmiarów zachowują fantastyczną
wręcz
odporność na działanie enzymów i wszelkich związków chemicznych
wytwarzanych
przez nasz organizm. "Nieskonsumowane", otoczone zabliźnioną warstwą
martwych komórek lub "zamknięte" w makrofagach (tworząc tzw. pałeczki
maczugowate) w dużych ilościach w alveoli, mają one bezpośredni wpływ
na właściwości
dyfuzyjne membrany i grubość membrany, a co za tym idzie zdolność
pęcherzyków
do wymiany gazów. Zgrubiała, o ciemnoczerwonym kolorze błona alveoli
naciska na
kapilarne naczyńka krwionośne i tętnicę płuca, tym samym ograniczając
przestrzeń
przepływu krwi, zmuszając serce do zwiększonej pracy.

Azbestoza jest poważną, nieodwracalną i, niestety,
nieuleczalną chorobą. Okres inkubacyjny przekracza dziesięć lat, a symptomy
choroby mogą wystąpić dopiero po dwudziestu latach. Pylica azbestowa może się
ujawnić w sposób łagodny, charakteryzujący się płytkim oddechem przy dużym wysiłku.
Oznaką postępu choroby jest krótki, "płytki" oddech pojawiający się
coraz częściej nawet przy małym wysiłku. W przypadku azbestozy okres od
zaistnienia choroby do śmierci jest uzależniony od ilości wchłoniętego azbestu
i okresu czasu narażenia na azbest. Małe ilości azbestu wchłaniane w długim
okresie, podobnie jak duże dawki pyłu azbestowego nawet w relatywnie krótkim okresie
mogą wywołać nieodwracalne zmiany w płucach. Można przypuszczać, że przy
odpowiedniej profilaktyce, ograniczeniu z ewentualnym wycofaniem z produkcji i
użycia materiałów zawierających azbest, pylica azbestowa, jako choroba zostanie
wyeliminowana w ciągu następnych dwudziestu do czterdziestu lat. Azbestoza
jest uznana za chorobę zawodową.

Mezatelioma opłucnej żebrowej i otrzewnej

Rak opłucnej i rak otrzewnej są nowotworami, o
których współczesna
medycyna wie, że są one wywołane tylko przez azbest. Mezotelioma jest
zawsze złośliwą
formą nowotworów i zawsze śmiertelną. Okres inkubacji mezoteliomy może
trwać 20
do 40-tu lat, ale znane są przypadki zachorowania już po 14-tu latach
od
pierwszego kontaktu z azbestem. W odróżnieniu od azbestozy, określenie
relacji
między ilością azbestu i czasem narażenia na włókna azbestowe a
pierwszymi
symptomami choroby jest obecnie niemożliwe. Jest zrozumiałe, że
najwięcej
przypadków zachorowań dotyczyło pracowników azbestu, chociażby ze
względu na
czas i ilość wchłoniętego azbestu. Ale przypadki zachorowań miały
miejsce również wśród osób o nawet nikłym narażeniu ograniczonym do
sporadycznych kontaktów z pyłem azbestowym,
na przykład w szkole, czy nawet w przedszkolu.

Pierwszymi symptomami mezoteliomy są bóle w klatce
piersiowej lub w jamie brzusznej. Od tego momentu, osobie z diagnozą raka opłucnej
lub raka otrzewnej, zostaje nie więcej niż rok życia (często jest to okres od
trzech do sześciu miesięcy).

Nie ma w Polsce dokładnych danych dotyczących
liczby osób,
w przeszłości narażonych zawodowo, oraz w przeszłości i obecnie
narażonych
środowiskowo. Nadal istnieje skażenie środowiska pyłem azbestu,
pochodzącym z tak
zwanych „dzikich wysypisk odpadów” – szczególnie w lasach i odkrytych
wyrobiskach. Nadal ma miejsce pylenie – w coraz większym stopniu –
z uszkodzonych powierzchni płyt na dachach i elewacjach budynków.

Według danych Ministerstwa Gospodarki, tylko w gminie Szczucin – szacuje się – że około 14.000 osób
powinno być objęte stałym monitorowaniem stanu zdrowia, z powodu zamieszkiwania
w obszarze wielokrotnego zwiększenia zagrożeniem azbestu. W całej Polsce są to
ilości znacznie wyższe, a co gorsza, stale zwiększające się, na skutek nie
usunięcia przyczyn zachorowalności.

Pamiętajmy, że usuwanie obecnie z
dachów i elewacji wyrobów zawierających azbest przez przypadkowe i
nieprofesjonalne firmy, zwiększa tylko zagrożenie pyłem azbestowym dla
mieszkańców kraju.

W opracowaniu wykorzystano materiały udostępnione przez Ministerstwo Gospodarki.

Nazwa AZBEST nie określa konkretnego minerału, lecz dotyczy ogółu minerałów krzemianowych tworzących włókna, charakteryzujące się dużą wytrzymałością na rozciąganie, elastycznością i odpornością na działanie czynników chemicznych i fizycznych.

Z uwagi na swoje niewątpliwe zalety, jak odporność na wysokie temperatury, na działanie mrozu, na działanie kwasów, elastyczność i dobre własności mechaniczne oraz małe przewodnictwo cieplne, azbest wykorzystywany był chętnie jako cenny surowiec. Szerokie jego zastosowanie w stosunkowo dużych ilościach nastąpiło w okresie ostatnich 100 lat, mimo iż azbest znany jest od kilku tysięcy lat. Stosowany był przede wszystkim (co najmniej około 85%) do produkcji wyrobów budowlanych, szczególnie płyt dachowych i elewacyjnych, a także – w mniejszych ilościach – do produkcji rur, rozmaitych kształtek do kanałów wentylacyjnych, instalacyjnych i innych.

KLASYFIKACJA WYROBÓW ZAWIERAJĄCYCH AZBEST

Wyroby zawierające azbest klasyfikowane są w dwóch klasach, przyjmujących jako kryterium zawartość azbestu, stosowane spoiwo oraz gęstość objętościową wyrobu.

Klasa I obejmuje wyroby o gęstości objętościowej mniejszej od 1000
kg/m³ definiowane jako „miękkie”, zawierające powyżej 20% (do 100%)
azbestu. Wyroby te łatwo ulegają uszkodzeniom mechanicznym, czemu towarzyszy
znaczna emisja włókien azbestu do otoczenia. Najczęściej stosowanymi w tej
klasie były wyroby tekstylne z azbestu używane przez pracowników w celach
ochronnych, koce gaśnicze, szczeliwa plecione, tektury uszczelkowe m.in. w sprzęcie
AGD, płytki podłogowe PCW oraz materiały i wykładziny cierne. Ocena wielkości
produkcji wymienionych wyrobów oraz ilości aktualnie użytkowanych jest
niemożliwa do przeprowadzenia.

Klasa II obejmuje wyroby o gęstości objętościowej powyżej 1000 kg/m³
definiowane jako „twarde”, zawierające poniżej 20% azbestu. W wyrobach tych
włókna azbestowe są mocno związane, a w przypadku mechanicznego uszkodzenia
(np. pęknięcia) ma miejsce stosunkowo niewielka emisja azbestu do otoczenia w
porównaniu z wyrobami klasy I. Natomiast
niebezpieczeństwo dla zdrowia ludzi i środowiska stwarza mechaniczna obróbka
tych wyrobów (cięcie, wiercenie otworów) oraz rozbijanie w wyniku zrzucania z
wysokości w trakcie prac remontowych. Z zaliczanych do tej klasy wyrobów
najbardziej w Polsce rozpowszechnione są płyty azbestowo-cementowe faliste oraz
płyty azbestowo-cementowe „karo” stosowane jako pokrycia dachowe, szczególnie
na terenach wiejskich oraz płyty płaskie wykorzystywane jako elewacje w budownictwie wielokondygnacyjnym na osiedlach miejskich. W znacznie
mniejszych ilościach produkowane i stosowane były inne wyroby azbestowo-
cementowe, z których należy wymienić
przede wszystkim rury służące do wykonywania instalacji wodociągowych i kanalizacyjnych
oraz w budownictwie jako przewody kominowe i zsypy.

Wyroby zawierające azbest według stanu na rok 2000

1. Płyty azbestowo-cementowe faliste i płaskie – 1 351 500 tys. m² – 14 866 500 ton
2. Rury azbestowo-cementowe (wszystkie rodzaje) w budownictwie ziemnym i mieszkaniowo-gospodarczym oraz inne instalacje przemysłowe – 600 000 ton

Szkodliwość azbestu

Azbest stanowi zagrożenie dla naszego zdrowia i
życia. Najgroźniejsze są drobne włókna przenikające głęboko do płuc.
Dlatego od kilku lat istnieje zakaz używania azbestu w budownictwie, a
istniejące materiały są usuwane. Jednak to może stworzyć nowe
zagrożenia zdrowotne dla pracowników zatrudnionych przy usuwaniu i
utylizacji materiałów zawierających azbest.

Zagrożenie zdrowia występuje wtedy, gdy azbest pojawia się w formie
włókien wystarczająco drobnych, by zostały wchłonięte przez płuca,
czyli w formie tzw. włókien respirabilnych. Są to włókna dłuższe niż 5
mikrometrów o średnicy mniejszej niż 3 mikrometry, a stosunek długości
włókna do jego grubości nie jest mniejszy niż 3:1. Dopóki włókna nie są
uwalniane do powietrza i nie występuje ich wdychanie, wyroby z udziałem
azbestu nie stanowią zagrożenia dla zdrowia.

CHOROBY UKŁADU ODDECHOWEGO

Pylica azbestowa (AZBESTOZA)

Włókna azbestowe, wchłonięte do oskrzeli, które
nie mogą być
wydalone z dróg oddechowych, osiadają na najczęściej w pęcherzykach
płucnych. Obecność obcych ciałek uaktywnia produkcję makrofagów
próbujących
“ogarnąć” i “strawić” cząsteczki. Niestety, włókienka
azbestowe, mimo swoich mikroskopijnych rozmiarów zachowują fantastyczną
wręcz
odporność na działanie enzymów i wszelkich związków chemicznych
wytwarzanych
przez nasz organizm. “Nieskonsumowane”, otoczone zabliźnioną warstwą
martwych komórek lub “zamknięte” w makrofagach (tworząc tzw. pałeczki
maczugowate) w dużych ilościach w alveoli, mają one bezpośredni wpływ
na właściwości
dyfuzyjne membrany i grubość membrany, a co za tym idzie zdolność
pęcherzyków
do wymiany gazów. Zgrubiała, o ciemnoczerwonym kolorze błona alveoli
naciska na
kapilarne naczyńka krwionośne i tętnicę płuca, tym samym ograniczając
przestrzeń
przepływu krwi, zmuszając serce do zwiększonej pracy.

Azbestoza jest poważną, nieodwracalną i, niestety,
nieuleczalną chorobą. Okres inkubacyjny przekracza dziesięć lat, a symptomy
choroby mogą wystąpić dopiero po dwudziestu latach. Pylica azbestowa może się
ujawnić w sposób łagodny, charakteryzujący się płytkim oddechem przy dużym wysiłku.
Oznaką postępu choroby jest krótki, “płytki” oddech pojawiający się
coraz częściej nawet przy małym wysiłku. W przypadku azbestozy okres od
zaistnienia choroby do śmierci jest uzależniony od ilości wchłoniętego azbestu
i okresu czasu narażenia na azbest. Małe ilości azbestu wchłaniane w długim
okresie, podobnie jak duże dawki pyłu azbestowego nawet w relatywnie krótkim okresie
mogą wywołać nieodwracalne zmiany w płucach. Można przypuszczać, że przy
odpowiedniej profilaktyce, ograniczeniu z ewentualnym wycofaniem z produkcji i
użycia materiałów zawierających azbest, pylica azbestowa, jako choroba zostanie
wyeliminowana w ciągu następnych dwudziestu do czterdziestu lat. Azbestoza
jest uznana za chorobę zawodową.

Mezatelioma opłucnej żebrowej i otrzewnej

Rak opłucnej i rak otrzewnej są nowotworami, o
których współczesna
medycyna wie, że są one wywołane tylko przez azbest. Mezotelioma jest
zawsze złośliwą
formą nowotworów i zawsze śmiertelną. Okres inkubacji mezoteliomy może
trwać 20
do 40-tu lat, ale znane są przypadki zachorowania już po 14-tu latach
od
pierwszego kontaktu z azbestem. W odróżnieniu od azbestozy, określenie
relacji
między ilością azbestu i czasem narażenia na włókna azbestowe a
pierwszymi
symptomami choroby jest obecnie niemożliwe. Jest zrozumiałe, że
najwięcej
przypadków zachorowań dotyczyło pracowników azbestu, chociażby ze
względu na
czas i ilość wchłoniętego azbestu. Ale przypadki zachorowań miały
miejsce również wśród osób o nawet nikłym narażeniu ograniczonym do
sporadycznych kontaktów z pyłem azbestowym,
na przykład w szkole, czy nawet w przedszkolu.

Pierwszymi symptomami mezoteliomy są bóle w klatce
piersiowej lub w jamie brzusznej. Od tego momentu, osobie z diagnozą raka opłucnej
lub raka otrzewnej, zostaje nie więcej niż rok życia (często jest to okres od
trzech do sześciu miesięcy).

Nie ma w Polsce dokładnych danych dotyczących
liczby osób,
w przeszłości narażonych zawodowo, oraz w przeszłości i obecnie
narażonych
środowiskowo. Nadal istnieje skażenie środowiska pyłem azbestu,
pochodzącym z tak
zwanych „dzikich wysypisk odpadów” – szczególnie w lasach i odkrytych
wyrobiskach. Nadal ma miejsce pylenie – w coraz większym stopniu –
z uszkodzonych powierzchni płyt na dachach i elewacjach budynków.

Według danych Ministerstwa Gospodarki, tylko w gminie Szczucin – szacuje się – że około 14.000 osób
powinno być objęte stałym monitorowaniem stanu zdrowia, z powodu zamieszkiwania
w obszarze wielokrotnego zwiększenia zagrożeniem azbestu. W całej Polsce są to
ilości znacznie wyższe, a co gorsza, stale zwiększające się, na skutek nie
usunięcia przyczyn zachorowalności.

Pamiętajmy, że usuwanie obecnie z
dachów i elewacji wyrobów zawierających azbest przez przypadkowe i
nieprofesjonalne firmy, zwiększa tylko zagrożenie pyłem azbestowym dla
mieszkańców kraju.

W opracowaniu wykorzystano materiały udostępnione przez Ministerstwo Gospodarki. ]]> http://solidnydom.pl/azbest-na-smietnik-ostroznie-2.html/feed 0